با خواندن این مقاله  که در مورد سبدگردان بورس است به پرسش های کلیدی زیر دست پیدا میکنید

1-معیارهای انتخاب سبدگردان چیست؟

2- ساز و کار سبدگردانان چیست ؟

3- قراردادهای سبدگردانی به چه شکلی است ؟

برخی از سرمایه‌گذارانی که بازار بورس را به علت نقدینگی نسبتا بالا و بازدهی بالا در طول بلندمدت انتخاب میکنند ، به دلیل نداشتن دانش، مهارت و زمان کافی برای رصد تمام‌وقت این بازار، ترجیح می‌دهند سرمایه خود را در اختیار شرکت‌های سبدگردان بورسی قرار داده و از این طریق از تجربیات و مهارت آنها برای کسب سودِ بیشتر، استفاده کنند. اما نکته حائز اهمیت این است که این افراد باید سبدگردانی را انتخاب کنند که با میزان ریسک‌پذیری و نوع استراتژی آنها و میزان بازدهی مورد انتظار، تناسب داشته باشد. در این مقاله تلاش می‌کنیم معیارهای مهم و کاربردی را برای انتخاب یک سبدگردان مناسب بیان کنیم.

سبدگردان بورس کیست ؟

سبدگردان یک شخصیت حقوقی است که دارای مجوز سبدگردانی از سازمان بورس میباشد و ارکان تعریف شده مختلف نظیر مدیر سبد ، حسابدار و حسابرس ، تحلیلگر و … را دارا میباشد. سبدگردان ها عمدتا با عقد قراردادهای حداقل 6 ماهه تا یکساله  با سرمایه گذار قرارداد میبندند تا سرمایه  ( حداقل 200 میلیون تومان در شرایط حاضر بسته به شرایط سبدگردان ) را در سبد سرمایه گذاری که به آن “سبد پورتفوی ” نیز گفته میشود ، بگردانند.

فرایند و سازو کار سبدگردان بورسی چیست ؟

1- شناسایی میزان ریسک پذیری سرمایه گذار

معمولا سبدگردانان  پلن های مختلفی رو به سرمایه گذاران ارائه میدهند . بر حسب شخصیت و نوع دید سرمایه گذار پلن و برنامه پیشنهادی ارائه میشود . مثلا فردی که ریسک پذیر است با کسی که نمیتواند ریسک زیادی را تحمل کند ، میبایست پلن های متفاوتی را انتخاب کنند . سبدگردانان حرفه ای هم از این تفاوت ، آگاهی کامل دارند و معمولا از سرمایه گذار ، آزمون های ریسک پذیری میگیرند تا بفهمند تا چه میزان ریسک رو پذیرا هستتند . یک نکته مهم و کلیدی  که میبایست ذکر کنیم این هست که در بازارهای مالی خصوصا بازار بورس ، هر چقدر میزان ریسک ادراکی بیشتر باشد ، قاعدتا ریوارد یا بازدهی بیشتری هم میتواند به همراه داشته باشد اما از قدیم گفته اند که یک آدم عاقل تمام تخم مرغ های خود را در یک سبد نمیگذارد و میبایست مدیریت ریسک داشته باشد.

به این معنا که سبدگردانان بورسی ،  سرمایه شما رو نه در یک سهم و نه در یک صنعت ، بلکه در چند سهم و صنعت مختلف از نوع پرریسک و با ریسک متوسط و چند صندوق درامدثابت از نوع کم ریسک ، تقسیم بندی میکنند.

2- عقد قرارداد با سرمایه گذار

معمولا یک قرارداد چند صفحه ای سبدگردانان در اختیار دارند و با توجه به پلن پیشنهادی با سرمایه گذار قرارداد رو میبندند. نکته ای که میبایست مد نظر داشته باشید این است که سبدگردانان با توجه به قوانین ارائه شده توسط سازمان بورس ، در ضرر با سرمایه گذار شراکت نداشته و فقط در سود با سرمایه گذار شراکت دارد. چرا که اگر سرمایه گذار میخواهد سرمایه اش تضمین شود میبایست سرمایه اش را در صندوق های درامد ثابت یا بانک نگهداری کند و اگر میخواهد ریوارد یا بازدهی بیشتری برایش رقم بخورد میبایست ریسک بیشتری را متحمل شود. در همه قراردادهای سبدگردانی ، امکان فسخ قرارداد با پرداخت جریمه همراه است.

نکته دیگر این است که هیچ سبدگردان و یا هیچ شخصی نمیتواند سودی را ضمانت کند ( با توجه به ماهیت غیرقابل پیش بینی بودن سرمایه گذاری بورسی ) و اگر شخص حقیقی یا حقوقی این ادعا را داشت که میتواند سود تضمین شده مثلا 50 درصدی در سال را اخذ کند ، میبایست کلاهتان را سفت بچسبید و حواستان جمع باشد.

سبدگردانان در طول بازه 3 ماهه ، 6 ماهه و یا یک ساله اگر سوداوری داشته باشند میتوانند بر حسب قرارداد ، کارمزد از شخص سرمایه گذار و از سبد بورسی شان دریافت کنند. میزان کارمزد هم بسته به توافق میان سرمایه گذار و سبدگردان میتواند متفاوت باشد . شما نمیتوانید ادعا کنید که همه سبدگردانان میبایست از یک فرمول استفاده کنند به این علت که عملکردها متفاوت است . یک سبد گردان در طول فعالیت مثلا 1 ساله اش بازدهی بسیار بالایی نسبت به شاخص کل داشته است میتواند طلب کارمزد بیشتری کند.

کارمزدها معمولا ( نه همیشه ) از 2 بخش ثابت و متغیر تشکیل شده اند به این معنی که در بدو ورود سرمایه گذار ، بین 1 تا 5 درصد سرمایه از سرمایه گذار اخذ میشود (کارمزد ثابت ) و ما بقی پس از سوداوری به صورت درصدی از سود ، در نظر گرفته میشود.

3- سبدگردانی و  ارائه گزارش ماهیانه

سبدگردانان وظیفه دارند که بیشترین بازدهی را برای سرمایه گذاران خود داشته باشند به این معنا که یک سبدگردان خوب میبایست حداقل از میزان رشد شاخص کل بورس ؛ عملکرد بهتری داشته باشد و تفاوت و برتری سبدگردانان با یکدیگر این است که هر کدام چقدر از شاخص کل بهتر عمل کرده اند.

آنها با خرید و فروش های اوراق سهام های ارزنده و یا صندوق ها و یا دارایی های دیگر بورسی میتوانند بازده بهتری برای سرمایه گذار به ارمغان بیاورند چرا که از میزان تجربه ، دانش ، اطلاعات و روابط و سرمایه بیشتری برخوردار هستند. بدون تعارف میبایست اغراق کنیم که بازار سرمایه ، بازار بزرگان و نهنگ های سرمایه گذار است و هر کس که دانش و اطلاعات و سرمایه بیشتری داشته باشد میتواند عملکرد بهتری هم داشته باشد.

ارائه گزارش و پشتیبانی حق سرمایه گذار

ارائه گزارش به سرمایه گذاران طبق قرارداد میبایست به صورت منظم به سرمایه گذار به صورت شفاف ارائه شود و سرمایه گذار این حق را دارد که به طور دوره ای از ارزش پورتفوی خود آگاه باشد و همچنین سرمایه گذار حق پرسش ابهامات و سوالات خود در چارچوب قرارداد را دارا میباشد پس مطمئن شوید سبدگردان مورد نظر صداقت و پشتیبانی مناسبی با شما دارد یا خیر .

ارائه گزارش میتواند در پنل آنلاین سرمایه گذار باشد و یا در قالب گزارش های ماهانه و این موضوع به سبدگردانان مربوط میشود.

قوانین حاکم بر شرکت‌های سبدگردانی

نهاد مالی سبدگردان، به عنوان یک نهاد مالی واسطه‌ای، در  سال ۱۳۸۴ به بازار بورس معرفی شد. هدف از تشکیل این نهاد، مدیریت بهتر سرمایه سرمایه گذاران در بازار سرمایه  است. مهم‌ترین قوانینی که بر فعالیت‌های شرکت‌های سبدگردان حاکم است عبارتند از:

• قانون تجارت
• قانون بازار اوراق بهادار
• قانون مبارزه با پولشویی
• قانون توسعه ابزارها و نهادهای مالی جدید
• دستورالعمل‌های سازمان بورس و اوراق بهادار
• قوانین تأمین اجتماعی، مالیات‌ مستقیم و مالیات بر ارزش افزوده

خلاصه و مفید  معیارهای مهم انتخاب سبدگردانی

1- داشتن مجوز از سازمان بورس

2- سابقه بازدهی مناسب نسبت به شاخص بورس آن هم در بلندمدت حداقل 1 تا 5 سال

3- پشتیبانی مناسب و ارائه گزارش های شفاف

4- داشتن اعتبار و برند مناسب و مشتریان راضی

لیست سبدگردانان مجاز در وبسایت سازمان بورس

برای دیدن لیست سبدگردانان کلیک فرمایید.

معامله گر بازار به عنوان مشاور مدیریت مالی و سرمایه گذاری همواره میتواند به عنوان یک نهاد مشاوره ای خدمتگذار علاقه مندان این حوزه باشد.